“Ik ben niet racistisch, máár…”

S.’ vriend heeft Marokkaanse roots. Hun multiculturele relatie heeft ervoor gezorgd dat er voor hen allebei een hele nieuwe wereld is opengegaan. Voor S. betekent dat niet alleen een wereld van culinaire hoogstandjes, maar ook en vooral van wreed racisme. Dat heeft haar aan het denken gezet: zijn we echt wel zo verdraagzaam als we denken of beweren te zijn?

“Sinds ik samen ben met mijn vriend, die Marokkaan is, ben ik me er pas echt bewust van geworden hoeveel racisme er nog steeds heerst in België. Vroeger dacht ik dat het hier allemaal zo erg nog niet was, maar dat is het dus wel. Ik denk niet dat België racistischer is geworden, maar wel dat ik me daar bewuster van ben geworden. Uiteindelijk merken we ook wel dat (extreem)rechtse partijen steeds meer aan populariteit winnen. Wordt het eens geen tijd om onze oogkleppen af te doen en de bittere waarheid onder ogen te zien?

Of het nu gaat om politici of niet, iedereen beroept zich tegenwoordig op zijn ‘recht op vrije meningsuiting’, om hun racistische praat te rechtvaardigen. Iedereen, behalve de minderheden in kwestie dan. Want wanneer zij gelijkaardige uitspraken zouden doen, zou dat het bewijs zijn van hun gebrek aan opvoeding, normen en waarden. Dit is een kwestie van perceptie.

Verkeerde perceptie, dat staat vast, maar wel een perceptie die we kunnen bijschaven. Als we al van kindsbeen af zouden leren over de verschillen in cultuur. Als de media hun beelden zorgvuldiger zouden kiezen, in plaats van zich te laten leiden door hun sensatiezucht. Om een voorbeeld te geven: welke screenshot nemen ze uit het filmpje waarin die zwarte jongen in het station van Aarschot op de treinsporen wordt geduwd? Net dát beeld waarop die jongen zich verdedigt, waardoor hij geportretteerd wordt als dader, en niet als slachtoffer.

Hoe kunnen mensen bij hoog en laag blijven beweren dat ze geen racisten zijn, wanneer ze telkens het tegendeel bewijzen? En dan heb ik het niet alleen over die racistische uitlatingen die als ‘grapje’ worden bedoeld. Nee, ik heb het ook over daden. Daden van mensen die wij kennen: ik zag het gebeuren hoe een kennis van mij en een gesluierd meisje elkaar zouden passeren in de gang. Geen van beide zette een stap opzij, waardoor ze tegen elkaar aan botsten. Die kennis riep het meisje achterna: “Het is niet omdat je een hoofddoek draagt, dat je geen manieren moeten hebben, hé!” Toen ik haar erover aansprak, kreeg ook ik de wind van voren: “Ken je haar, dat je haar verdedigt, misschien?” En zij beweert dan niet racistisch te zijn?”

Wat hierna volgt, zijn kleine fragmentjes uit een openhartige brief die S. me gestuurd heeft. Zin in meer? Vraag dan zeker naar de integrale brief.

“Ik ben niet racistisch, maar…” Tot twee jaar geleden dacht ik dat de essentie van die zin vóór de komma lag: ik ben niet racistisch. “De persoon die zo’n uitspraak doet, wil gewoon zijn stelling afzwakken, om niet te veralgemenen”, dacht ik. Maar toen leerde ik mijn verloofde kennen, een Marokkaanse Belg, en heb ik geleerd dat de essentie van die ene zin geen betrekking heeft op het eerste deel ervan, maar wel op wat er volgt na het woordje “maar”. Door middel van dit kleine woordje, lijkt ‘de Belg’ te willen rechtvaardigen wat hij zegt.

‘De Belg’ rechtvaardigt alles wat hij zegt met het zogenaamde “recht op vrije meningsuiting”. Hij schrikt er niet voor terug om te zeggen dat de cultuur van de andere minderwaardig is, om vooroordelen te hebben over werkloosheid of scholingsgraad bij personen met een migratieachtergrond, of om misplaatste grappen te maken over religie.

Het frustreert mij zo dat mijn vriend steeds te horen krijgt: “Je spreekt wel goed Nederlands voor een buitenlander.”, ook al is dat dan goedbedoeld. Maar goedbedoeld is het zeker niet altijd. Dan moet hij uitspraken aanhoren als: “Ga terug naar je eigen land!” Ik stel mezelf dan de vraag welke bestemming deze persoon voor ogen heeft. Hij is gewoon geen buitenlander. Hij is in België geboren en getogen, net als jij. Hij ging er naar school, net als jij. België is dus ook zijn land!

Diversiteit is een feit waarmee we moeten leren leven. Het is tijd om onszelf een spiegel voor te houden en onszelf af te vragen of we wel verdraagzaam genoeg zijn voor de ander. Want ieder individu dat zich geliefd voelt door de samenleving waarin hij leeft, zal liefde geven voor een betere samenleving. Met genoeg liefde komt er op die manier misschien een einde aan het wij-zij verhaal.

Ben je zelf ooit al in aanraking gekomen met racisme – als dader, als slachtoffer of gewoon als toeschouwer – en wil je hier (anoniem) over getuigen? Laat het me dan weten. Op die manier kunnen we samen concreet duidelijk maken dat racisme nog steeds iets van alle tijden is. Verandering begint immers bij bewustwording.

Liefs,
Kilien

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit /  Bijwerken )

Google photo

Je reageert onder je Google account. Log uit /  Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit /  Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit /  Bijwerken )

Verbinden met %s