“Ja jongens, ik doe ook maar wat”

Leestijd: 4 minuten

Imposter syndrome, oplichterssyndroom of bedriegerssyndroom: noem het zoals je wilt. Ik wist dat ik er last van had, maar niet dat ik daarin zoveel lotgenoten had dat er zelfs een Wikipediapagina aan gewijd is. Onze symptomen? Ervan overtuigd zijn dat je je succes niet verdient, ook al zijn er genoeg bewijzen die dat tegenspreken. Geluk, timing, we steken het op alles behalve onze eigen capaciteiten. Oh, the irony: om mezelf hier nu een succesvolle jonge vrouw te noemen, voelt al helemaal onterecht. Ach ja, oordeel vooral zelf.

Moet het ons nog verbazen dat het vooral vrouwen zijn die geloven dat anderen hen te hoog inschatten? Trek er zelf je conclusies maar uit. We zijn te ijverig, zetten onze charmes in, hebben het gevoel fake te zijn, maar vooral: we laten niet zien dat we vertrouwen hebben in onze vaardigheden. Dat is tenminste bij mij het geval. Onderzoekers onderscheiden vijf types van ‘imposters’. Normaal gezien val je onder één van deze categorieën, maar natuurlijk val ik onder ze allemaal.

1. De perfectionist

Perfectionisten stellen zichzelf torenhoge doelen, en wanneer ze die niet halen, beginnen ze vooral aan zichzelf te twijfelen. Controlefreaks die ze (lees: we) zijn, geven ze niet graag werk uit handen. Perfectionisten leven bij de gevleugelde woorden van klusjesman Roger: “Wat je zelf doet, doe je meestal beter”.

Ik heb nooit anders geweten dan dat ik perfectionistisch ben. De schuld? Die heb ik altijd op mijn hoogbegaafdheid gestoken. Ik vertelde eerder al dat ik toen ik ongeveer zestien jaar was een halve identiteitscrisis heb gekregen: tot dan was ik altijd de beste geweest in alles wat ik deed, tot ik dat plots niet meer was. Maar wie of wat was ik dan nog wel? Ik begon toen heel erg aan mezelf te twijfelen, en dat is er nog steeds niet helemaal uit. Het kan toch altijd nog nét iets beter, nietwaar? Toch tenminste als ik het niet aan anderen moet overlaten.

2. De supervrouw

De supervrouwen voelen zich de faker tussen een hoop collega’s en drijven zichzelf daarom tot het uiterste om zich met die collega’s te kunnen meten. Hun onzekerheden zijn niet alleen slecht voor hun eigen mentale gezondheid, maar kunnen ook de relaties met anderen schaden.

Oh ja, ook ik vergelijk mezelf met anderen. Geen mensen die mijlenver van me afstaan, nee, maar mensen waarvan ik denk dat ik mezelf ermee kán vergelijken. Mensen waarvan ik denk: “Eigenlijk zou ik dat ook kunnen. Maar ik doe het niet.” En dan zit je plots met het gevoel dat je nóg meer zou moeten doen om je met die anderen te kunnen meten. Zodra ik me ervan bewust werd hoe zwaar die sociale vergelijking op me begon te wegen, heb ik Instagram gewoon van mijn gsm verwijderd en een stap achteruit gezet om mezelf af te vragen: wie ben ík, wat doe ík, en waarin kan ik mezelf onderscheiden van anderen? Ja, toen zijn er best wat projecten gesneuveld. Gelukkig had ik er nog genoeg andere. 😉

3. Het natuurtalent

Natuurtalenten vinden dat alles maar vanzelf moet gaan, want dat is hoe ze het gewoon zijn. Oh, en als het eventjes kan, moet alles ook van de eerste keer lukken. Als ze iets niet gemakkelijk, snel of van de eerste keer kunnen, beginnen ze aan zichzelf te twijfelen. Net als perfectionisten leggen ze de lat voor zichzelf heel hoog.

Zoals ik daarnet al zei heb zijn er veel dingen die ik gewoon meteen goed kan. En dat zeg ik niet om op te scheppen, maar gewoon omdat mijn hersenen zo in elkaar zitten dat ze nieuwe vaardigheden heel snel oppikken. Tel daarbij dat je op je 22e wel een beeld begint te krijgen van wat je graag en goed doet, en dan begrijp je al snel waarom ik mezelf toch wel tot deze categorie reken.

4. De solist

Solisten willen geen hulp vragen aan anderen, omdat ze daarmee toegeven dat ze iets niet alleen kunnen afhandelen. Natuurlijk is het een goede zaak om onafhankelijk te zijn, maar solisten drijven die onafhankelijkheid zo ver door dat ze elke vorm van hulp afslaan om zichzelf te kunnen bewijzen.

En omdat ik weet waar ik goed in ben, geef ik mijn werk ook niet graag aan anderen. Hoge eisen stellen aan mezelf? Oké. Maar dezelfde hoge eisen ook stellen aan anderen? Niet echt oké. Je hoort me hier niet beweren dat ik álles beter zelf kan, maar ik zal het alleszins wel eerst proberen voor ik iemand anders om hulp vraag. Eén van mijn grote dromen is om ooit een fotoboek uit te geven van Chair Chaude en natuurlijk ben ik er op dit moment van overtuigd dat ik dat helemaal in mijn eentje ga kunnen, van de redactie tot de vormgeving. Dat zullen we dus nog moeten zien…

5. De expert

Experten baseren hun competenties en hun waarde op wat en hoeveel ze kennen of kunnen. Ze hebben het gevoel dat het nooit genoeg is, en dat er dus altijd wel nóg onderwerp is waarover ze zich moeten inlezen of een vaardigheid die ze moeten bijschaven. Ze zijn vooral bang om onervaren of niet op de hoogte over te komen.

Van onderwerpen als body positivity, feminisme, racisme tot vaardigheden als redactie, fotografie en videografie: ik heb het gevoel dat ik van alle markten thuis moet zijn, en dat ik nergens écht goed in ben. Er is altijd wel een boek dat ik nog moet lezen of een cursus die ik nog moet volgen. En da’s doodvermoeiend. Toen ik daarover mijn hart luchtte bij mijn lief, zei die troostend: pick your battle. En daarin heeft hij wel gelijk. Nu ik op het punt van afstuderen sta, moet ik weleens ga nadenken: wat wil ik nu eigenlijk doen voor de rest van mijn leven?

En eerlijk gezegd: ik weet het niet. En dat mag ook weleens gezegd worden. Want de kans is belachelijk groot – zo’n zeventig procent, om precies te zijn – dat de personen waarvan je denkt dat die hun leven echt op de rit hebben, regelmatig in de spiegel kijken en tegen zichzelf zeggen: “Ja jongens, ik doe eigenlijk ook maar wat.”

Gepubliceerd door Keeping Up With Kilien

Met mijn krullenkop in de wolken en mijn camera in de hand, probeer ik niet alleen de wereld, maar ook mezelf te ontdekken. Op deze blog neem ik je mee op een tocht die zal gaan over lifestyle, reizen, fotografie en alle andere dingen die belangrijk zijn voor mij. Een tocht met hoogte- en dieptepunten, die ik met allebei een stevige dosis eerlijkheid zal neerpennen.

2 gedachten over ““Ja jongens, ik doe ook maar wat”

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit /  Bijwerken )

Google photo

Je reageert onder je Google account. Log uit /  Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit /  Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit /  Bijwerken )

Verbinden met %s

%d bloggers liken dit: